Skip to main content

लेख: देवराईतील रायवळ आंबा


आज सिद्धार्त दादाची झाडांसंबंधीची फेसबुकवर पोस्ट पाहून काही महिन्यांपूर्वी घडलेल्या एका घटनेची आठवण झाली.

 

डेक्कन कॉलेज, पुणे, येथे शिकताना भेटलेला एक मित्र म्हणजे अरुणाचल प्रदेशचा बानवांग लोसू. एके दिवशी तो मैदानात काहीतरी उपसताना दिसला. पाहिलं तर चक्क शंभरच्या वर रोपांचा ढीग! जमिनीत उगवलेलं तण म्हणून ती टाकून देण्यात येत होती पण बानवांगने ती दुसरीकडे नेऊन ठेवली. झाडांचे वेड असल्यामुळे मी ही या प्रकारात ओढला गेलो. मुळात हे करण्यामागे निदान माझा तरी कोणताच मोठा विचार नव्हता. त्या क्षणी आमचा हेतू केवळ ती रोपं जगवण्याचा होता. मुंबईसारख्या शहरात मोकळ्या जागा आणि खास करून वृक्ष लावण्यासाठी जागा यांची वानवा अनुभवल्यामुळे घरातील कुंडीपुरतेच माझे निसर्गप्रेम मर्यादित राहिले. एकदम इतकी रोपं लावण्याची संधी पाहून मी चक्क झपाटलो गेलो.

 

साधारणपणे ती आंब्याची रोपं असल्याचे समजले पण नेमकी कोणती व्हरायटी हे समजत नव्हते. एकूण संख्या मोजल्यावर आमच्या लक्षात आले की ती चक्क २५० होती! पुढचा मागचा विचार न करताआम्ही त्यांची रोपं करण्याचे ठरवले. आमचा मित्र संजय हरगुडे याच्या मदतीमुळे २ दिवसात आम्ही सगळी रोपं तयार केली. आता प्रश्न होता की ही नक्की लावायची कुठे? काही मित्रमैत्रिणींनी घेतलेली रोपं वगळता उरलेली रोपं कुणी फुकटही न्यायला तयार नव्हतं.

 

अनेक जणांना भेटल्यावर यातून आपल्यालाच काहीतरी मार्ग काढावा लागेल हे चित्र लगेच स्पष्ट झालं. नर्सरी, एनजीओं अशा अनेकांना संपर्क करण्याचा प्रयत्न केला पण काहीच यश आले नाही. अखेरआदित्य कुलकर्णीमुळे धनंजय शेडबाळे आणि लालासो माने यांच्या संपर्कात आलो. लाला यांनी काहीच दिवसात चक्क २२० रोपं नेली आणि आम्ही सुखावलो. उरलेली काही रोपे कॉलेजच्या आवारात मित्रांच्या मदतीने लावली. आम्ही या सगळ्यात एवढा वेळ का 'वाया' घालवला हे फक्त झाडं लावलेल्या माणसालाच अचूकपणे कळू शकेल. 

 

काही दिवसातच लालांनी सांगितले की ती रायवळ आंब्याची रोपं आहेत आणि त्यांच्या देवराई फौंडेशनकडून राबविण्यात येणाऱ्या मोहिमे अंतर्गत शेतकऱ्यांना मोफत देण्यात येतील. हे सगळं रामायण घडल्यानंतर अचानक एक दिवस देवराई बद्दल पूर्वी कधीतरी ऐकल्याचं आठवलं आणि मनात दुवा जुळला तो म्हणजे अभिनेता सयाजी शिंदे आणि त्यांच्या या संस्थेच्या कामाशी.

 

ही पोस्ट लिहिण्याचे कारण म्हणजे सध्याच्या अनिश्चिततेच्या वातावरण जेव्हा केव्हा मी 'अरे याने काय होणारे? आपण एकट्याने करून काय फरक पडणारे...' किंवा तत्सम वाक्य ऐकतो तेव्हा हसू येतं आणि आठवतात ती देवराईतील रायवळ आंब्याची रोपं.

 

छायाचित्रे

 

१. रोपं बनवताना बानवांग लोसू


२. कोलेज मधल्या पारावर ठेवलेली रोपं


३. जेव्हा लाला टेम्पो घेऊन आले!


४. रोपं देवराईत वाढताना







- The Last Nomad

Comments

Popular posts from this blog

हे बंध रेशमाचे [अतिथी लेखक: गिरीश सुखठणकर]

१० ऑक्टोबर १९७८ ची संध्याकाळ मी कधीही विसरू शकणार नाही. माझी पत्नी सौ. शुभदा आणि मी, गंगाधर निवास, दादर च्या गॅलरी मध्ये उभे राहून पावसाची मजा पाहत होतो. हवेतला गारवा मनातील उत्कंठेला गुदगुल्या करत होता. मला शुभदा बऱ्याच दिवसापासून आवडायची पण तिला कसे विचारावे या तगमगितच १ वर्ष निघून गेले. पाऊस हा प्रेमवीरांचा आवडता ऋतू का असेल याचा प्रत्यय येत होता. एकमेकांबद्दल प्रकट न केलेल्या भावना या ऋतूत अंकुरित होत होत्या. त्या दिवशी मात्र मी धीर करून शुभदाला विचारले, 'माझ्याशी लग्न करशील का?'. तिनेही लगेच होकार दिला. आपल्या माणसाच्या फक्त समोर असण्यानेच चिंब पावसातही एक वेगळीच उब जाणवू लागते याचा अनुभव मी घेत होतो. संपूर्ण आभाळ ढगाळ असतानाहि शुभदाच्या चेहरा पाहून माझ्या मनात, छोटा गंधर्वांचं, 'चांद माझा हा हसरा' हे पद आपोआप वाजू लागलं होत. त्यावेळी तिचे वय होते १६ वर्षे आणि माझे २१ वर्षे. दोघांच्याही घरून होकार आला आणि ३० मार्च १९८० रोजी आमचा विवाह झाला.  पण लग्न म्हणजे नेमकी काय चीज असते हे समजावणारी खरी गम्मत पुढे घडणार होती. शुभमंगल सावधान! लग्नापासून आम्ही कायम माझ्या

My First Self Published Marathi Short Stories | Read Now

(Update: First edition is no longer available. The new edition will be published soon with more stories.) An excerpt from one of the stories: डिव्हायडर "आजूबाजूने वेगाने जाणाऱ्या दुतर्फा गाड्या. मधे डिव्हायडर. त्यावर तो, त्याची पेण्टिण्ग्स आणि पुस्तकं. वाऱ्यामुळे उडणारी दाढी त्याच्या टीशर्ट शी खेळत होती. कानातल्या इअरफोन्स मधे कुमार गंधर्वांच्या आवाजात कबीर गात होते, "माया महा ठग्नी हम जानी". " कथांचा जन्म कुठे आणि केव्हा होईल हे सांगणं कठीण. अशाच काही कथांनी अवेळी जन्म घेतला. या कथा "मेंढी, वॉचमन व इतर लघुकथा" या पुस्तकातून मांडताना आनंद होत आहे. मेंढी, वॉचमन व इतर लघुकथा - हेरंब महेश सुखठणकर Share your review/thoughts on the book with me on Goodreads:  https://www.goodreads.com/book/show/28790699-mendhi-watchman-va-itar-laghukatha - हेरंब ISupportNAAM

Poem: Nomads in Love

Let us wander every inch of this earth Like nomads in search of nothing It is silly to gather in this life so brief How much love will we horde after all? For all pleasure we seek is love in disguise And it is never enough to love - हेरंब ISupportNAAM